Το BBC κατεβάζει τον διακόπτη στην πιο παλιά υπηρεσία του – Μετρούσε 92 χρόνια ζωής

Για σχεδόν έναν αιώνα, δύο ατσάλινοι ιστοί που υψώνονται πάνω από το Ντρόιτγουιτς της κεντρικής Αγγλίας έστελναν ένα σήμα που ταξίδευε εκατοντάδες χιλιόμετρα, διαπερνούσε σύνορα, έφθανε σε πλοία, αγροκτήματα, ακόμη και σε πυρηνικά υποβρύχια.

Στις 27 Ιουνίου, το BBC θα πατήσει οριστικά τον διακόπτη. Η υπηρεσία Radio 4 Long Wave σταματά να εκπέμπει, κλείνοντας έναν κύκλο 92 ετών και σηματοδοτώντας το τέλος μιας τεχνολογίας που συνόδευσε τη Βρετανία από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο έως την ψηφιακή εποχή.

Η επίσημη αιτιολογία είναι απλή: το κόστος. Ο πομπός του Ντρόιτγουιτς εξακολουθεί να λειτουργεί με τεράστιες κεραμικές λυχνίες ύψους σχεδόν δύο μέτρων, ανταλλακτικά που πλέον δεν κατασκευάζονται. Η συντήρηση έχει γίνει εξαιρετικά δύσκολη και οικονομικά ασύμφορη.

Από τον πόλεμο στα… γήπεδα κρίκετ

Ο σταθμός του Ντρόιτγουιτς εγκαινιάστηκε το 1934 και τότε θεωρούνταν τεχνολογικό θαύμα. Οι δύο ιστοί των 213 μέτρων ήταν από τις ψηλότερες κατασκευές της Βρετανίας και το σήμα τους κάλυπτε ολόκληρη τη χώρα αλλά και μεγάλο μέρος της Ευρώπης.

Κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, από εκεί μεταδίδονταν κωδικοποιημένα μηνύματα προς τη Γαλλική Αντίσταση. Φράσεις που για τους περισσότερους ακροατές έμοιαζαν παράλογες, όπως «Το κουνέλι μπαίνει στη φωλιά του», έκρυβαν οδηγίες για επιχειρήσεις σαμποτάζ και αποστολές αντίστασης.

Τις επόμενες δεκαετίες η ίδια συχνότητα έγινε συνώνυμη με το πρόγραμμα Test Match Special, τις μεταδόσεις αγώνων κρίκετ που απέκτησαν σχεδόν μυθική θέση στη βρετανική ραδιοφωνία.

Γιατί τα Μακρά Κύματα δεν άντεξαν

Οι υποστηρικτές της τεχνολογίας επιμένουν ότι τα Μακρά Κύματα εξακολουθούν να έχουν πλεονεκτήματα.

Για χρόνια κυκλοφορούσε η ιστορία ότι ακόμη και τα βρετανικά πυρηνικά υποβρύχια άκουγαν το πρόγραμμα «Today» του BBC για να επιβεβαιώνουν πως η χώρα εξακολουθούσε να υπάρχει. Σύμφωνα με στρατιωτικούς ιστορικούς, ο ισχυρισμός δεν ήταν εντελώς μύθος, αν και πλέον το Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει πολύ πιο σύγχρονα μέσα επικοινωνίας.

Αντίστοιχα, το περίφημο δελτίο πρόγνωσης για τους ναυτικούς, το Shipping Forecast, θεωρούνταν για δεκαετίες αναντικατάστατο. Σήμερα όμως οι περισσότεροι επαγγελματίες χρησιμοποιούν δορυφορικά συστήματα και δίκτυα VHF, που παρέχουν πολύ ακριβέστερα δεδομένα.

Το επόμενο μεγάλο αντίο είναι η τηλεόραση

Η απόφαση του BBC αφορά κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια ραδιοφωνική συχνότητα. Η Βρετανία έχει ήδη ξεκινήσει τη συζήτηση για το πότε θα εγκαταλείψει οριστικά και την επίγεια τηλεόραση, καθώς όλο και περισσότεροι τηλεθεατές στρέφονται αποκλειστικά στις διαδικτυακές πλατφόρμες.

Η κυβέρνηση εξετάζει ως πιθανότερη περίοδο μετάβασης το διάστημα μεταξύ 2034 και 2044. Ωστόσο, η πλήρης διακοπή των επίγειων εκπομπών παραμένει πολιτικά δύσκολη, καθώς εκτιμάται ότι ακόμη και το 2040 περίπου 1,5 εκατομμύριο βρετανικά νοικοκυριά θα εξακολουθούν να βασίζονται αποκλειστικά στο παραδοσιακό τηλεοπτικό σήμα.

Το BBC δαπανά σήμερα περίπου 300 εκατ. λίρες ετησίως μόνο για τη λειτουργία του δικτύου επίγειας τηλεόρασης, ενώ οι τηλεπικοινωνιακές εταιρείες πιέζουν για την αξιοποίηση αυτών των συχνοτήτων στα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας νέας γενιάς.

Έτσι, το τέλος των Μακρών Κυμάτων ίσως αποδειχθεί απλώς η πρώτη πράξη μιας πολύ μεγαλύτερης μετάβασης. Όπως κάποτε οι ασπρόμαυρες τηλεοράσεις και τα αναλογικά ραδιόφωνα έδωσαν τη θέση τους στην ψηφιακή εποχή, έτσι και η επίγεια μετάδοση δείχνει να πλησιάζει στο τέλος της. Και το Ντρόιτγουιτς, που υπήρξε πρωτοπόρο το 1934, γίνεται για ακόμη μία φορά ο τόπος όπου γράφεται ένα μικρό αλλά συμβολικό τέλος στην ιστορία των μέσων ενημέρωσης.